अफगानी महिलामा किन बढ्दै छ आत्महत्या ?


प्रकाशित मिति :2018-07-09 10:58:02

ललितपुर । ‘म अरू बढी बाँच्न चाहदैनथें । यसकारण मैले विष खाएर मर्न खोजें ।’ जमिला (परिवर्तित नाम) ले आफ्नो विहे पक्का भएको केटाले धोका दिएको महसुस गरेपछि आत्महत्या प्रयास गरिन् । मगनी भएको ६ वर्षपछि उनीसँग विहे पक्का भएको केटाले बिहे नगर्ने निर्णय सुनाए । जमिला ‘अब तन्नेरी’ नभएको कुरा पनि बताए ।

अहिले जमिला १८ वर्षकी भइन् । उनी १२ वर्षको हुँदा उनको परिवारले उनको विवाहको काम–कुरो छिनेका थिए । गएको महिना जमिलाले आत्महत्या गर्ने प्रयास गरिन् । उनकी आमाले उनलाई हेरतको एक अस्पतालमा उपचार गराइन् ।

जमिला अफगानिस्तानका एक हजार महिला मध्ये एक हुन् जो हरेक वर्ष आफूलाई मार्न खोज्छन् ।

अफगानिस्तानको स्वतन्त्र मानव अधिकार आयोगको अनुसार लगभग ३ हजार अफगानीहरु हरेक वर्ष आफ्नै जीवन अन्त्य गर्ने प्रयास गर्छन् ।

हेरत प्रान्तमा मात्रै यिमध्ये आधा भन्दा बढी घटना भएका छन् ।

हेरतका स्वास्थ्य अधिकारीहरूका अनुसार, सन् २०१७ मा १ हजार ८ सय मानिसले आफैलाई मार्न खोजे । जसमध्ये १ हजार ४ सय महिला थिए । ३५ जनाले आफ्नो जीवन आफै समाप्त पारे ।

यो आँकडा अघिल्लो वर्षको भन्दा लगभग दोब्बरले उच्च छ । विश्वभरको तथ्यांक हेर्दा महिलाले भन्दा बढी पुरुषले आत्महत्या गरेका छन् । अफगानिस्तानमा अनुमान गरिए अनुसार आत्महत्याका प्रयास मध्ये ८० प्रतिशत महिलाले गर्ने गरेका छन् ।

स्वतन्त्र मानव अधिकार आयोगले चेतावनी दिएको छ, आत्महत्या प्रयासको संख्या अझ बढ्न सक्छ । किनकी अफगानिस्तानमा धेरै मानिस विभिन्न कारणले आत्महत्याको रिपोर्ट गर्दैनन् ।

आत्महत्या प्रयासलाई निन्दनीय र गैरइस्लामिक मानिने कारण ग्रामीण इलाकाका धेरै मानिस आत्महत्या प्रयासको घटना र जानकारीलाई आफू र आफ्नो परिवारभित्र सीमित राख्न चाहन्छन् ।

अफगानिस्तानमा महिलामा देखिएको उच्च आत्महत्या प्रयास दरको कारक तत्व एउटा मात्र देखिँदैन । स्वतन्त्र मानव अधिकार आयोगको हवा अलार्म नुरिस्तानी भन्छिन्, ‘ती कारणहरू मानसिक स्वास्थ्य समस्या र घरेलु हिंसादेखि लिएर जबरजस्ती विवाह र महिलाले सामना गर्दै आएका अन्य धेरै सामाजिक दबाबहरु हुन सक्छन् ।’

यो कुरा स्पष्ट छ, अफगानिस्तानको जीवन धेरैका लागि अत्यन्त गाह्रो छ । खास गरी महिलाको लागि । विश्व स्वास्थ्य संगठन (डब्लुएचओ) अनुमान अनुसार दस लाख भन्दा बढी अफगानीहरू निराशाजनक मानसिक विकारहरूबाट पीडित छन् । यो देशले ४० वर्षको सशस्त्र संघर्ष भोगिसकेको छ ।

यहाँ महिलामाथि हुने हिंसा व्यापक छ । संयुक्त राष्ट्र जनसंख्या कोषको अनुमानित तथ्यांक अनुसार अफगानिस्तानका ८५ प्रतिशत महिला शारीरिक, यौन वा मनोवैज्ञानिक हिंसा मध्ये कम्तिमा एक प्रकारको हिंसाबाट पीडित छन् । ६२ प्रतिशतले विभिन्न प्रकारका दुव्र्यवहारहरू भोगेका छन् ।

किन महिलाले पीडाबाट बच्न आत्महत्या गर्न खोज्छन् ? जबरजस्ती विवाहलाई पनि एउटा कारकको रुपमा प्रस्तुत गरिएको छ ।

युनिसेफको रिपोर्ट अनुसार अफगानिस्तानको एक तिहाई किशोरीहरुको १८ औं जन्मदिन अघि नै विवाह भइसकेको हुन्छ । गरिबी र रोजगारीको अवसरको कमीे महिलाको सबैभन्दा ठूलो चिन्ताको विषय रहेकोे रिपोर्टमा उल्लेख गरिएको छ ।

खतरनाक पदार्थहरू

विश्व स्वास्थ्य संगठनले विषको सहज पहुँच र बढ्दो आत्महत्या दरबीच सम्बन्ध रहेको जनाएको छ । अफगानिस्तानको अर्को समस्या भनेको विषादी सर्वसुलभ उपलब्ध हुनु हो ।

‘पछिल्ला केही वर्षहरूमा मानिसलाई औषधि र अन्य पदार्थहरू पाउन सजिलो भएको छ’ हेरतको मुख्य अस्पतालका प्रवक्ता मोहम्मद रफिक शिरजीले बीबीसी अफगानिस्तान सेवालाई बताए – ‘गत वर्ष हामीले सरोकारवाला संगठनहरूलाई खतरनाक पदार्थहरू सजिलै उपलब्ध हुन नदिन आग्रह गर्याैं ।’

हेरतका चिकित्सकहरु भन्छन्, आत्महत्या रोकथामको लागि उपयुक्त रणनीति नभएसम्म आत्महत्याको दर घट्ने छैन ।

काबुलका अफगानी स्वास्थ्य अधिकारीहरूले रोकथामको लागि राष्ट्रिय योजनाको रुपरेखा तयार पारेका छन् ।

जसमा मानसिक स्वास्थ्य समस्याबाट पीडितहरूलाई चिकित्सा केन्द्रहरूमा पहुँच प्रदान गर्नु पनि सम्मिलित छ ।

त्यहाँको सार्वजनिक स्वास्थ्य मन्त्रालयले एउटा कार्ययोजना तयार पार्न तथ्यांक खोजी रहेको बताएको छ ।

साभारः बीबीसी

    Comment Here!

Related NEWS
मुख्य खबर

पत्रकार महिलालाई फुटबल प्रशिक्षण

–महिला खबर– ललितपुर । नेपाल पत्रकार महासंघको महिला समितिले फुटबल प्रतियोगिता गर्ने भएको छ ।

कानून मन्त्रीले माफी मागे (भिडियोसहित)

–महिला खबर– ललितपुर । बंगलादेशमा डाक्टर पढ्न गएका युवतीहरुको विषयमा आफूले बोलेको कुराप्रति कानून, न्याय तथा

महिला सदस्यलाई भैंसीको पाडी

–महिला खबर– वनले विपन्न आर्थिक अवस्थाका महिला उपभोक्ताको आर्थिक उन्नतिका लागि भैंसी उपहार दिएको बताएको छ

एलबीटी भन्छन्, ‘हाम्लाई छिःछि र दूर दूर किन ?’

–महिला खबर– ‘एक त छोरी । त्यसमाथि फरक पहिचान भएकै कारण विभेदमा परेको छौँ’ उनीहरुले भने

दुई पत्रकारसहित सातै प्रदेशका अधिकारकर्मी महिला पुरस्कृत

–महिला खबर– पुरस्कार प्रदान गर्दै महिलामन्त्री थापाले नेपाली महिलाको राजनैतिक क्षेत्रमा सहभागिता बढे पनि सामाजिक र

Read more
ताजा अपडेट
© 2015.All rights reserved by mahilakhabar.com
%d bloggers like this: